===== Zasady obróbki grafitu =====

{{ :infra:rooms:shop:brudne_rece.jpg?300}} literatura: [[https://www.practicalmachinist.com/forum/threads/will-graphite-powder-damage-v-ways.156581/]]

Poniższy zbiór zasad został stworzony na bazie doświadczeń śmiałków, którzy po obrabianiu grafitu spędzili wiele godzin na doprowadzeniu warsztatu do stanu używalności. Niech ich ofiara nie pójdzie na marne.

  - Pył z grafitu jest **szkodliwy** zarówno dla maszyn jak i dla płuc, dodatkowo bardzo łatwo się roznosi, brudzi, ciężko się go sprząta, a w dużym stężeniu może być wybuchowy!
  - Obróbka grafitu w warsztacie powinna odbywać się z zapewnieniem pełnego wychwytu pyłu, nie można dopuścić do rozprzestrzeniania się pyłu po całej maszynie, dookoła maszyny oraz **w pomieszczeniu**.
  - **Pył grafitowy jest bardzo trudny i pracochłonny w doczyszczeniu. **Szczególnie z porowatych powierzchni. Konieczne jest stosowanie bardzo silnych środków czyszczących. Poniższy zbiór zasad może okazać się niewystarczający do uniknięcia katastrofy. Za odpowiednie przygotowanie obróbki, zużyte lub uszkodzone narzędzia i końcowe sprzątanie warsztatu odpowiada użytkownik.
  - Przed zaczęciem pracy **uzyskaj aprobatę od innej osoby** zaznajomionej z pracą w warsztacie, sugerowane jest wysłanie zapytania na kanał #machining.
  - Stosować odciąg pyłu, na przykład poprzez użycie odkurzacza z odpowiednimi filtrami. Odciąg montować lub trzymać jak najbliżej elementu tnącego / obrabiającego grafit.
  - W przypadku obróbki grafitu na tokarce należy: 
    - Zabezpieczyć łoże, support oraz imak, na przykład przez przykrycie mokrym materiałem (uważaj, aby się nie wkręcił we wrzeciono). Sugerujemy zastosowanie folii malarskiej z otworem na wrzeciono przytwierdzonej do maszyny za pomocą magnesów. Zafoliowaną maszynę można pokryć nasączonymi ręcznikami papierowymi.
    - Przed toczeniem opróżnić szufladę na wióry.
    - Nie używać płynu chłodzącego w tokarce, nie dopuścić do zanieczyszczenia płynu chłodzącego i zbiornika pyłem.
    - Zwilżać materiał zabezpieczający na bieżąco. Zbierający się pył grafitowy wchłania wilgoć. Zwilżony pył grafitowy przestaje być lotny.
    - Po pracy wyczyścić wszelkie zabrudzone powierzchnie tokarki, zachować szczególną dokładność przy czyszczeniu łoża, uchwytu tokarskiego, pinoli konika i innych powierzchni precyzyjnych. Jeśli tokarka była brudna przed pracą, dokładne sprzątanie może wymagać zmycia starych zabrudzeń
    - Zdjąć i wyczyścić wycieraczki filcowe (wipers)
    - Jeśli w czasie pracy pył dostał się na łoże w miejscu, gdzie jeździł support, należy szczególną uwagę poświęcić wyczyszczeniu prowadnic. Może być pomocne uniesienie supportu; może to być trudne i czasochłonne - przed tą czynnością skonsultuj się z gremium.
    - Wyczyszczone powierzchnie mechaniczne należy ponownie nasmarować odpowiednim smarem.
  - W przypadku cięcia grafitu na pile Comark:
    - Wyczyścić piłę przed pracą, aby było ją łatwiej wyczyścić po pracy.
    - Nie używać płynu chłodzącego.
    - Jeśli cięty element zawiera otwory, należy je zabezpieczyć, aby nie wydostawał się z nich pył.
    - Dokładnie wyczyścić piłę po pracy. Stół powinien być suchy, a nie mokry od zanieczyszczonego grafitem emulgolu.
  - Jeśli do wychwytu pyłu wykorzystywany jest odkurzacz:
    - Upewnić się, że w odkurzaczu wykorzystywany jest worek i jest on w większości pusty.
    - Upewnić się, że zamontowane są odpowiednie filtry; sprawdź, czy filtry mają dobre uszczelki i czy filtr dobrze "siedzi".
    - Rozważyć wymianę filtra na nowy, jeśli był dawno niewymieniany. Trudno w 100% zweryfikować stan filtra. Stary filtr może być zniszczony przez wielokrotne czyszczenie i latające w odkurzaczu ostre kawałki metalu. 
    - Zastosować filtr cyklonowy. Oraz rozważyć zastosowanie filtra wodnego tzw. Bulbulatora 2000. ((
{{:infra:rooms:shop:bulbulator.jpg?400}}
))
    - Ustawić odkurzacz tak, aby w przypadku awarii filtru zminimalizować straty (na przykład ustaw wylot pod blat).
    - W trakcie pracy stosować monitoring poziomu pyłów z wykorzystaniem czujnika pyłów (wskazania PM2.5 i PM10). Podczas poprzednich prac doświadczalnie osiągnięto
      - Tokarka: brak wzrostu poziomu pyłów (Obserwowano stabilne odczyty na poziomie 4µg/m³ +/- 2 µg/m³ podczas całej pracy).
      - Piła Cormak: wzrost o ok. 8µg/m³ (z ok 4µg/m³ do 12µg/m³)
    - Po pracy:
      - Wymienić worek
      - Opróżnić i wyczyścić filtry zewnętrzne (cyklon, wodny)
      - Umyć wszystkie rury i zostawić do wysuszenia.
      - Sprawdzić stan filtrów przed i po uruchomieniu automatycznego czyszczenia filtrów (odkurzacz ma funkcję automatycznego trzepania filtrów). Jeśli wszystko poszło dobrze, nie powinno być śladów grafitu na filtrach.
  - Umyć wszystkie użyte narzędzia, blaty i inne powierzchnie, które mogły ulec zabrudzeniu. Do czyszczenia grafitu najlepiej sprawdzają się mocno zasadowe środki czyszczące.
  - Starać się nie roznosić pyłu po pomieszczeniach hackerspejsu.
  - Zostawić warsztat w lepszym stanie niż na początku.